Otwarta edukacja

Wizja i warto艣ci

Otwarta edukacja, w rozumieniu Centrum Cyfrowego, to edukacja dost臋pna dla wszystkich, dopasowana do r贸偶nych grup odbiorc贸w, umo偶liwiaj膮ca uczenie si臋 i nauczanie wed艂ug w艂asnych potrzeb i intuicji, zach臋caj膮ca do eksperyment贸w i tw贸rczego dzia艂ania. Otwarto艣膰 powinna wspiera膰 艣rodowisko nauczycielskie, ale te偶 u艂atwia膰 dost臋p do materia艂贸w uczniom czy rodzicom.

Podstawow膮 warto艣ci膮 otwartej edukacji w Centrum Cyfrowym jest wsp贸艂praca. To od niej zale偶y, czy nauczyciele lub tw贸rcy materia艂贸w otrzymaj膮 wsparcie w swoich dzia艂aniach, czy uczniowie i uczennice b臋d膮 si臋 czuli wa偶n膮 cz臋艣ci膮 systemu. Otwarto艣膰 to tak偶e kwestia zaanga偶owania uczestnik贸w procesu edukacyjnego oraz dost臋pno艣膰 edukacji dla wszystkich, niezale偶nie od mo偶liwo艣ci ekonomicznych czy dysfunkcji. Od ch臋ci wsp贸艂pracy nauczycieli, dyrektor贸w, urz臋dnik贸w zale偶y, czy w edukacj臋 b臋d膮 mogli zaanga偶owa膰 si臋 r贸wnie偶 rodzice, 艣rodowiska lokalne, eksperci.

W budowaniu otwartej edukacji pomocne s膮 technologie informacyjno-komunikacyjne, jedne z kluczowych czynnik贸w zmiany w szkole. Niezb臋dne s膮 w zwi膮zku z tym kompetencje nauczycielek i nauczycieli, infrastruktura technologiczna oraz dopasowane regulacje prawne. R贸wnie wa偶nym elementem koncepcji otwartej edukacji jest za艂o偶enie otwarto艣ci zasob贸w edukacyjnych. Uznanie otwarto艣ci jako fundamentalnej zasady przy艣wiecaj膮cej szkole jest bowiem niezb臋dne, r贸wnie偶 po to, aby w pe艂ni wykorzysta膰 potencja艂 technologii informacyjno-komunikacyjnych w edukacji.

Otwarte zasoby edukacyjne

Otwarte zasoby edukacyjne to takie, kt贸re mo偶na swobodnie wykorzystywa膰, modyfikowa膰 i udost臋pnia膰 innym. Zapewnienie otwarto艣ci prawnej, technologicznej i ekonomicznej odpowiada na wiele postulat贸w nowoczesnej edukacji: zach臋ca nauczycielki/li do bycia tw贸rcami materia艂贸w i dzielenia si臋 nimi, aktywizuje ucz膮cych si臋, buduje wi臋zi. Oznacza te偶 oszcz臋dno艣ci, przy jednoczesnym zwi臋kszeniu dost臋pno艣ci. Otwarto艣膰 mo偶e mie膰 wp艂yw na prac臋 poszczeg贸lnych nauczycielek/li, szko艂y, ale tak偶e ca艂ego systemu edukacji.

Najwa偶niejsze za艂o偶enia

We wsp贸艂czesnej edukacji stopniowo rezygnuje si臋 z modelu, w kt贸rym nauczyciel/ka dysponuje bezwzgl臋dnym autorytetem, na rzecz budowania w uczennicach i uczniach autonomii i odpowiedzialno艣ci za uczenie si臋, poczucia sprawstwa i podmiotowo艣ci. Szybko zmieniaj膮ca si臋 rzeczywisto艣膰 sprawia r贸wnie偶, 偶e nie ko艅czymy nauki po wyj艣ciu ze szko艂y, lecz kontynuujemy j膮 samodzielnie, w grupach nieformalnych, na potrzeby pracy czy wy艂膮cznie dla siebie, aby zrozumie膰 nowe zjawiska zachodz膮ce w 艣wiecie. Otwarto艣膰 zmienia praktyki edukacyjne: osoba ucz膮ca si臋 jest w centrum uwagi, du偶y nacisk k艂adzie si臋 na prac臋 w grupie i personalizacj臋 kszta艂cenia, umo偶liwiaj膮c r贸wnie偶 ucz膮cym si臋 tworzenie w艂asnej 艣cie偶ki rozwoju i w艂asnych zasob贸w edukacyjnych. Oczywi艣cie sama otwarto艣膰 zasob贸w nie zapewni tych zmian bezwarunkowo, musi jej bowiem towarzyszy膰 podnoszenie kompetencji u偶ytkownik贸w (nauczycielek/li i uczni贸w/uczennic), zapewnianie odpowiedniego dost臋pu do tre艣ci (np. szkolny sprz臋t i internet) oraz dobra atmosfera i og贸lnospo艂eczna akceptacja otwarto艣ci tworzenia i wolno艣ci dzielenia si臋, uczenia od siebie nawzajem, uwa偶nej obserwacji rzeczywisto艣ci.

Dzia艂ania

Sp贸艂dzielnia Otwartej Edukacji 鈥濻po艂Ed鈥. Jest to przestrze艅, w kt贸rej nauczycielki i nauczyciele mog膮 swobodnie wymienia膰 si臋 wiedz膮 i umiej臋tno艣ciami, zdobywaj膮 wsp贸lnie do艣wiadczenie, poznaj膮 ludzi, kt贸rzy mog膮 im pom贸c wprowadzi膰 zmian臋 w uczeniu. W ramach Sp贸艂dzielni stworzyli艣my metod臋 tworzenia otwartych zasob贸w edukacyjnych, kt贸r膮 wykorzystujemy w czasie warsztat贸w i na kursie internetowym.

Szkolenia. Wierzymy, 偶e otwarto艣膰 to ludzie, dlatego od pocz膮tku dzia艂alno艣ci Centrum Cyfrowego prowadzimy warsztaty i szkolenia dla student贸w/ek, nauczycielek/li, edukator贸w/ek, pracownic/k贸w kultury i instytucji naukowych oraz decydentek/贸w.

Prawo dla edukacji. Dzia艂amy te偶 na rzecz odpowiednich regulacji i rozwi膮za艅 systemowych, wspieraj膮cych otwarto艣膰 w edukacji. Od 2004 promujemy licencje Creative Commons jako narz臋dzia prawne otwieraj膮ce publiczne zasoby edukacyjne. Wspieramy tak偶e inne dzia艂ania na rzecz prawa autorskiego przyjaznego edukacji.

KOED. Od 2008 roku wsp贸艂tworzymy Koalicj臋 Otwartej Edukacji, prowadz膮c膮 dzia艂ania rzecznicze dla otwarto艣ci.

Dzia艂ania mi臋dzynarodowe. Od kilku lat anga偶ujemy si臋 w dzia艂ania rzecznicze na poziomie mi臋dzynarodowym, sieciuj膮c organizacje i ekspertki/贸w. W tym celu budujemy sie膰 OPEN i organizujemy coroczne Open Education Policy Forum.